Mundeze ezali lokota ekélami epayi ya Djuna de Lannoy na mobu ya 2012,[1] mpo na batu ya bikolo nyoso bakoka koyekola yango pete mingi.

Na Mundeze, maloba nyoso bazali na mobimbi ebóngola te. Wuta wana tokoki kokela makelelo na lisili -i, nkombo na -e, makonzámi na -a, mpe malandi na -o.

- Ndakisa

  • peli = koloba
  • pele = liloba
  • pela = (nkombo +) ya koloba
  • pelo = (likelelo +) ya koloba

EtsiselakaModifier

Tango ya likelelo ezali ya kopona, mpe ekélamaka na malandi:

  • pretempo to preo: mpo na tango eleki
  • nutempo to nuo: mpo na tango ya sikoyo
  • postempo to poso: mpo na tango ekoya

Ezali mpe malandi mpo na kolakisa ezaleli ya likelelo, oyo batiama kaka liboso ya likelelo:

  • jo: mpo na ekelá esili
  • so: mpo na ekelá ekobi
  • vo: mpo na ekelá elengenami

Makitana-boméiModifier

  • me (ngai)
  • tu (yo)
  • lo (ye)
  • noy (biso)
  • voy (bino)
  • ley (bangó)

Ndakisa ya falazeModifier

  • salam! kio tu seti? = Mbote! Sango nini?
  • me bono seti. danke. = Sango te. Melesi.
  • kio tu nami? = Nkombo na yo nani?
  • me nami sukina. = Nkombo na ngai Sukina.
  • ki tu mundezi? = Olobaka mundeze?
  • ne jo, may me voli leri lo. = Nanu te, nkasi nalingi koyekola yango.
  • nio me, si bela eze. = Ngai mpe, eza lokota ya kitoko.

Tála mpéModifier

Modifier

  1. http://www.europalingua.eu